Harfe Göre : a b c ç d e f g h ı i j k l m n o ö p r s ş t u ü v y z 0 1 2 3 4 5 6 7 8 9
Sözlük
  1. gazi mahallesi olaylari - gündelik anlamları...

    Online Gündelik - Türkçe Sözlük

    gazi mahallesi olaylari

    1) 1995 yilinin 12 ve 13 mart gunlerinde istanbul gazi mahallesi 'nde yasanan ve 23 mahallelinin, polisin kitle uzerine ates acmasi sonucu yasamini yitirdigi kanli olaylardir.

    olaylar an an soyle gelismisti:

    12 mart 1995 tarihinde saat 20.30'da mahallenin ısmetpasa caddesi üzerinde alevi yurttaslarin gittigi, yavuz kardesler, dostlar, cihan ve dogu kahvehaneleri makinali tufeklerle taranmaya baslandi.

    olayda kullanilan gasp edilmis taksinin soforu de bogazi kesilerek oldurulmustu.

    saldiri sonrasinda öfkelenen halk, sokaklarda toplanmaya basladi. sayilari 7-8 bini bulan mahalleli, saldirganlarin karakolda oldugu soylentisinin bir anda yayilmasiyla mahalle karakoluna yöneldi.

    karakolda bekleyenlerin disinda bölgeye disaridan da çok sayida polis takviyesi yapildi. karakol önüne barikat kuran polisle, öfkeli kalabalik arasinda siddetli çatismalar yasandi. karakola dogru yürüyüs birkaç kez tekrarlandi.

    silahli saldiriyi ve sonrasindaki olaylari ögrenen okmeydani, kagithane, nurtepe, güzeltepe ve alibeyköy sakinleri de olayi protesto etmek için gazi mahallesi'nde toplanmaya basladi.

    toplanan kalabaligin polis karakolu'na dogru ilerlemesine izin vermemek için barikat kuran polis, kalabaliga rastgele ates etmeye basladi. 13 mart gününün öglen saatlerinde yasamini yitirenlerin sayisi boylece 17'ye çikti.

    ölümlerin artmasi üzerine iyice öfkelenen halki yatistirmak için, araya zülfü livaneli , salman kaya , lütfi kaleli gibi kisilerin sokulmasi da pek etkili olmadi.

    askeri ve polisiye tedbirler de arttirilmaya devam etti. 13 mart'ta, sokaga çikma yasagi ilan edildi ama yasaga kimse uymadi. hükümet, polis, asker duruma en uygun hareket tarzini ararken, mahalleli de kendini temsil edecek bir halk komitesi olusturdu. komite halkin taleplerini basin açiklamasiyla deklare etti. talepler 4 maddede ifade ediliyordu:

    1. cenazeler halka verilsin
    2. sokaga çikma yasagi kaldirilsin
    3. gözaltina alinanlar serbest birakilsin
    4. asker ve polis bölgeden çekilsin


    açiklamanin ardindan mahallede halk barikatlar kurdu. polisin, barikatlara müdahalesiyle sürekli çatismalar yasandi. her çatismada yarali ve ölü sayilari artti.

    mahallede boykot çagrilari yapildi. ınsanlar barikatlara çagrildi. komite ile pazartesi gününden itibaren devreye giren ordunun basindaki tugay komutani remzi küçükoglu 'nun görüsmelerinden de bir sonuç çikmadi.

    15 mart'a yeni girilmisken saat 02.00 civarlarinda yeniden silah sesleri gelmeye basladi. pesinden askeri jeep ve panzerler barikatlara dogru ilerledi. barikatlardan tas ve molotoflar atildi. askerler geri çekildi.

    bunun uzerine tuggeneral remzi küçükoglu komitenin kararlarinin kabul edildigini duyurdu. cenazeler alindi. askerler kitleyi 500 metre uzakliktan takip etti.

    cenazelerin, mezarliga götürüldügü siralarda, ümraniye 1 mayis mahallesi 'den da 5 bin kisi cenaze törenine katilmak için yola çikmisti. kitlenin yürüyüsünü engellemek için polis barikat kurdu. polisin, barikata dogru yürüyüse devam eden kalabaliga ates açmasi sonucu 5 kisi yasamini yitirirken, 50'den fazla insan da yaralandi.


    olaylara iliskin siyasilerin basinda cikan yorumlari:


    hürriyet gazetesi, tansu ciller 'in açiklamasini mansetten verdi:

    "provokasyonlarina oradan baslamak istediler. her basarinin arkasinda bunu engellemek isteyenler vardir. olay provokasyon olmasa, bu kadar kisa sürede bu kadar insan nasil toplanabilirdi?"

    hikmet cetin 'in yorumu:

    "biz bu olaylari ulusal bütünlügümüze ve laik cumhuriyetimize saldiri planinin bir parçasi olmasindan endise duyuyoruz. vatandaslarin bize yardimci olmalarini, sakin olmalarini ve tahriklere kapilmamalarini rica ediyorum. amaç, türkiye'nin birligini ve bütünlügünü bozmak"

    milliyet gazetesinin haberine göre, dönemin mhp genel baskani alparslan türkes , 'özellikle yunanistan'in uzun süredir türkiye'ye karsi bir saldiri hazirligi içinde oldugunu ve bunun da terör hareketleriyle baslatildigini söyledi

    meydan gazetesi muhabiri hasan yildirim , basina gelenleri söyle anlatti:

    "karsimda sivil giyimli, bir elinde tabanca, diger elinde telsiz bulunan bir sahis gördüm. cevik kuvvet polislerine eliyle beni gösterip,'bu serefsizi dövün, elinden filmini alin' diye bagirdi. bu talimat üzerine sayilari 10'un üzerinde olan bir grup çevik kuvvet polisi üzerime çullandi. ellerindeki tahta coplarla acimasizca bana vuruyorlardi. bir yandan da yüzümü kapatip, coplarin yüzüme gelmesini engellemeye çalisiyordum. acidan kivraniyor, her yanimdan kanlar akiyordu. elimdeki fotograf makinesini alip içindeki filmi çikardilar ve duvara attilar. bu arada polis makineden hincini alamamis ve üzerine basarak parçalamaya çalisiyordu. bu arada göstericiler tas atmaya devam edince beni ortada birakip binanin arka tarafina siper aldilar. o sirada polislerin elinden kurtulup sürünerek kaçmayi basardim"


    bulent ecevit 'in yorumu:

    "türkiye'yi disaridan bölemeyecegini gören düsmanlarimiz, içerden vurusturmak suretiyle bölmeye çalisiyorlar. emniyet güçleri hemen silaha sarilmamali, devlet de halk da provokasyona gelmemeli."

    necmettin erbakan 'in yorumu:

    "bu olay tamamen dis güçlerin bir oyunudur"

    dönemin devlet bakani necmettin cevheri 'nin açiklamalari:

    "bir kaynak ayni anda iki fitili birden atesliyor. kahve tarayanlarin arkasindaki de, karakol basanlari yönlendiren de ayni kaynak. kahve tarandi mi tarandi. neden hemen karakolu basiyorsun? belki de kahveyi tarayanlar yakalandilar, karakoldalar. onlarin karakolda olmadigini nereden biliyorsunuz? gün gibi asikar iki olayda organize... önce ikinci olay organize edilmis. yani karakol baskini. kahvenin taranmasi ise, olayin 'starti'. kahveyi tarayacaksin ki, karakol baskini olsun."

    yilmaz cetiner 'in yorumu:

    "polis ve asker, ellerinden geldigince sinirlerine hakim oldu... çogunlukla havaya ates etti, ancak bir kismi da vatandaslara isabet etti ki, ölü ve yaralilar var."

    milletvekili mehmet kerimoglu 'nun söyledikleri digerlerinden biraz daha farkliydi. kerimoglu:

    "bu olaylar ıstanbul emniyet'indeki iskence iniltilerinin bir yolunu bulup çigliga dönüsmesidir." diyerek açikladi olaylari.

  2. Gündelik Sözlük

Sözlük