Harfe Göre : a b c ç d e f g h ı i j k l m n o ö p r s ş t u ü v y z 0 1 2 3 4 5 6 7 8 9
Sözlük
  1. bursa - gündelik anlamları...

    Online Gündelik - Türkçe Sözlük

    bursa

    1) ulkemızın guzıde we buyuk ıllerınden bırıdır. yesıl bursa dıye anılır kestane sekerı ıle unludur we bunun gıbı bılumum ozellıklerı mewcuttur.

    2) yeşil şehir benim şehrim..

    3) 'timsahlar' lakapli futbol kulubuyle ozdeslesmis ilimiz.

    4) ılk kongremin gerçekleştiği şehir.. almira hotel

    5) prusa, sonra orhan bey'in zaferi ile 1326 ele geçirilerek osmanlı'nın ilk başkenti.

    6) uludağ, gemlik, mudanya içine alan,80'lerde ki iyi belideye başkını ile güzeleşen ve hamamları, iskender kebabı, havluları yani tekstili, portreleri, sokakları, esnafı, çarşıları, ipek böcekçiliği, kaplıcaları, yolları, kestane şekeri, zeki müren'i, mesire yerleri, ulu camii, yeşil türbe gibi yapıları,5000 yıllık tarihi, ile ünlü şehrimiz.

    7) http://www.bursa.gov.tr/
    www.bursalife.com

    8) bur-sa-lı-yım

    9) 17 ilçe ve 682 köye sahip il. son nüfus sayımına göre nüfusu 2.125.140. tbmm'ye 16 milletvekili gönderiyorlar ve bu dönem seçilen isimler şöyle:

    akp
    1-abdülmecit alp
    2-ertuğrul yalçınbayır
    3-faruk anbarcıoğlu
    4-faruk çelik
    5-mehmet altan karapaşaoğlu
    6-mehmet emin tutan
    7-mustafa dündar
    8-niyazi pakyürek
    9-sedat kızılcıklı
    10-şerif birinç
    11-şevket orhan
    12-zafer hıdıroğlu

    chp
    1-ali dinçer
    2-kemal demirel
    3-mehmet küçükaşık
    4-mustafa özyurt

    bursa valiliği görevini halen oğuz kağan köksal yapmaktadır...

    10) otogarı çok hoşuma giden şehir.

    nilüfer turizm
    kamil koç


    11) yaşama sebebim diyebileceğim, tutkuyla bağlı olduğum, buram buram ayak basmak için cildirdigim şehir. gerek yeşiliyle, gerek kestane şekeriyle, gerek şeftalisiyle ... tamamiyla mukemmel olan kent.

    12) bursaray

    13) 99 tane evliyasi ile evliyalar kenti.

    14) bursa'da doğup büyümedim ama sanki hayatımın geri kalanını orada geçirecekmişim gibi güçlü bir his var içimde,nedendir bilinmez.

    15) 1-bursa “barış kentidir”
    • türk-yunan dostluk konseri
    • başkan ecevit’ in yunanistan için yazdığı şiir bestelenerek ölümsüzleştirilmiştir
    • yunan başbakanının verdiği barış simgesi zeytin fidanının bursa’ ya dikilmesi uygun görülmüştür
    • barış adıyla bir parka sahiptir
    • 2003 dünya barış zirvesi bursa’ da yapılacaktır
    • johannesbourg’ da sürdürülebilir kalkınma için sürdürülebilir barış sloganı

    2-bursa “demokrasi kentidir”
    • yerel gündem 21 sivil insiyatifin yönetimlere katılması
    (yaşanabilir bir kent ve yerel demokrasi için bursa halkı ile elele !)

    gelecek kuşakları ipotek altına almadan kalkınmanın sürekliliğini sağlayacak politikalar üretmek ve uygulamak, katı, sıvı ve gaz atıkların çevreyi tahrip etmesini önleyecek projeler hazırlayıp uygulamak. tarım topraklarını koruyucu önlemler alınmasını sağlamak, yeraltı sularının kirlenmesini önleyecek projeler üretmek. enerji, su ve diğer doğal kaynakların gerektiğinden fazla tüketilmemesi için çalışmalar yapmak.

    çevre sağlığı ile birlikte insan sağlığını da ön plana çıkaran koruyucu politikaları geliştirmek ve uygulamak. tarihi ve kültürel mirasın korunması, değerlendirilmesi yaşatılması çabalarına destek vermek. kamuoyunun çevre konusundaki duyarlılığının arttırılması ve halkın katılımının sağlanması ve bu konuda yerel halkın eğitilmesi bilinçlendirilmesi, geri dönüşümlü atıkların ayrı toplanarak değerlendirilmesini sağlayacak projeler üretmek, uygulamak çerçevesinde çalışmalarını sürdüren yerel gündem 21-bursa oluşumunun sürekliliği için bursa büyükşehir belediyesi'ne düşen her türlü teknik, maddi desteği sağlamak ve belediyeye düşen kolaylaştırıcılık görevini yürütmek.

    • kent konseyi
    • mahalle hizmet odaları

    hızlı kentleşme ve toplumsal gelişme yerleşim alanlarında, mahalle ve komşuluk ile ilgili sorunları ortaya çıkarmakta, hizmetlerin izlenmesinde aksaklıklar oluşmakta, mahalle halkının işbirliği ve desteği arzu edilen ölçüde sağlanamamaktadır.

    yeni bir yüzyıla girerken, demokratik, insan haklarına saygılı, saydam, katılımcı ve halka hesap veren yönetimler ile sivil toplumun etkin katılımı sürdürülebilir gelişme için vazgeçilmez temel oluşturduğu görüşü kabul edilmektedir.

    bursa büyükşehir belediyesince hizmetlerde etkinlik ve verimliliğin sağlanması, halkın kendi kendini yönetmesi ilkesinin yaşama geçirilmesi amacıyla mahalle hizmet odaları hizmete girmiştir.

    proje, avrupa topluluğu med-urbs programı ve med-dem (yerel yönetim ve demokrasinin güçlendirilmesi) projesi kapsamında 1992 yılında uluslar arası yerel yönetimler birliği ortadoğu ve doğu akdeniz bölge teşkilatı (iula-emme) ve bursa büyükşehir belediyesi işbirliği ile 1994 yılında semt danışma merkezi (sedam) olarak fiziki anlamda hayata geçirildi.

    2000 yılından itibaren anlam bütünlüğünün sağlanması amacıyla sağlıklı şehir projesi çerçevesinde mahalle hizmet odası olarak adlandırılarak yeniden yapılandırılmaya başlandı.


    mahalle hizmet odasi nedir?
    demokratikleşmenin eyleme geçirilmesidir.
    ortak vizyon oluşturmadır.
    yaşam kalitesinin artırılması, yaşanabilir bir kentin yaratılmasında ilk adımdır.
    kente sahip çıkma ve birlikte yaşama kültürünün benimsenmesidir.
    günümüzdeki sorunların üstesinden gelmek ve kenti gelecekteki tehditlere karşı koruyucu önlemler almayı hedeflemektir.

    mahalle hizmet odalari ile neler gerçekleştirdi?
    kentte birlikte yaşamak kenti birlikte yönetmek anlayışı ile mahallelinin yönetime katılması, yönetimde söz sahibi olması işlerlik kazandı.

    birlikte yaşamanın gereği ile birlikte karar alma mekanizmalarına işlerlik kazandırıldı.
    hakça paylaşım anlayışı ile hizmetlerden eşit ölçüde faydalanma gerçekleşti.
    sorumluluk bilinci uyandırıldı. benimsenmesi sağlandı.
    sorunlara çözüm beklemek yerine birlikte çözüm üretmek düşüncesi benimsendi.
    sorunlar oluştuktan sonra çözüm üretmektense sorunların oluşmaması için önlemler alındı. projeler geliştirildi.
    tüketim değil, üretim anlayışı canlandırıldı.
    kaynakların dengeli dağılımı, önceliklerin tespiti sağlandı.
    mahalleli, şikayet, öneri ve katkılarını mahalle hizmet odası görevlisine iletmesi ve görevlinin aynı gün içerisinde sorunu hizmet masası’na iletip, takibini yapması ve mahalleliye geri bildirimde bulunması sağlandı.
    mahalle hizmet odalarında oluşan çocuk ve gençlik meclislerinin, kadın kurullarının amacı:
    demokrasi ve demokratik yaşam biçimini aşılamak,
    sorumluluklarının bilincine varma ve yerine getirme alışkanlıklarını kazandırmak,
    kentlilik bilinçlerinin gelişmesine yardımcı olmak amacıyla birlikte projeler gerçekleştirmek.
    istekleri doğrultusunda mahalle hizmet odaları’nda aktiviteler gerçekleştirmek.
    kentte yaşayan bireylerde kentlilik bilincinin oluşturulmasına yönelik projeler:
    aileye yönelik projeler:
    ailelerin sosyo-ekonomik özellikleri, değer yargılarını, eğitim düzeylerini sorunlarını ve gereksinmelerini incelemeye yönelik çalışmalar yapmak.
    kadının toplumdaki statüsünün yükseltilmesine yönelik projeler:
    iş yaşamına katılmasını sağlamaya, haklarını öğrenmeye ve kullanmaya yönelik eğitim hizmetleri için programlar hazırlamak ve yürütmek.

    gençlerin bilinçlenmesine yönelik projeler:
    gençlere yönelik eğitim, boş zamanlarını değerlendirme, sorumluluklarını sahiplenme, çeşitli sanatsal, kültürel, sportif vb. etkinlikleri içeren çalışmalar hazırlamak.

    çocukların bilinçlenmesine yönelik projeler:
    ilköğretim çağındaki çocukların psikolojik gelişmelerine yardımcı olmak amacıyla çocukları ve aileleri kapsayan eğitim, çeşitli sanatsal, kültürel, sportif etkinlikleri içeren çalışmaları gerçekleştirmek.

    engellilerin topluma kazandırılmasına yönelik projeler:
    bölgede yaşayan engellilerin topluma uyum sağlamaları, sorunlarını rahatlıkla dile getirebilen ve çözüm yollarının oluşmasında katkı koyabilen insanların oluşmasına yardımcı olmak.

    tüketim alışkanlıklarının değiştirilmesine yönelik projeler:
    bireylerin, mutlu bir yaşam modeli geliştirmeleri sağlamak amacıyla, kişisel ve toplumsal değerler çerçevesinde zaman, enerji, para, maddi olanaklar, bilgi, beceri gibi kaynakların tümünü idare etmeye yönelik çalışmaları gerçekleştirmek.

    arama kurtarma destek ekiplerinin oluşturulmasına yönelik projeler:
    doğal afet anında vatandaşı bilgilendirmek ve hizmeti ulaştırmak amacıyla stratejik öneme sahip olan mahalle hizmet odalarında mahalleliye yönelik eğitim çalışmalarını gerçekleştirmek.


    örgütlenmeye yönelik program ve projeleri yürütmek.

    hukuki danışmanlık hizmetleri:
    hizmet sunulan bölgede yaşayan mahallelinin hukuki konularda bilgilendirilmesi amacıyla eğitim programları hazırlamak ve uygulamak. gereksinim duyulan hukuki konularda danışmanlık hizmetleri sunmak.

    sağlık hizmetleri:
    hizmet sunulan bölgede yaşayan mahallelinin sağlık konularında bilgilendirilmesi amacıyla eğitim programları hazırlamak ve uygulamak. gereksinim duyulan sağlık konularında danışmanlık hizmetleri sunmak.

    sağlıklı kentler projesi kapsamında bursa 17 bölgeye ayrılmıştır. her bölgede mahalle hizmet odası oluşturulması hedeflenmektedir.

    • istek, şikayet, öneri ve çözüm hattı
    • yerel medyası
    • hizmet güvence birimleri
    • odalar
    • dernekler
    • sendikalar
    • vakıflar
    • btso (bursa ticaret ve sanayi odası)
    • busiad (bursa sanayici ve işadamları derneği)
    • gesiad (genç sanayi ve işadamları derneği)
    • müsiad (müstakil sanayici ve işadamları derneği)
    • bisiad
    • dosab
    • bkss

    3-bursa “kültür ve sanat kentidir”
    • uluslararası bursa festivali 41 yıllık geçmişe sahip
    • uluslararası altın karagöz halk dansları yarışması 16 yıldır düzenlenmekte
    • belediye bünyesinde bulunan konservatuarlarda 1000 civarında öğrenci tsm ve thm eğitimi almakta
    • bkstv kentin kültürel ve sanatsal faaliyetlerine öncülük ediyor
    • kentte 30’ un üzerinde farklı kültürü ifade eden halkdansları grupları bulunmakta
    • kendi adıyla anılan bir senfoniye sahip tek kent
    • kendi halkı adına rock içerikli şarkıya sahip
    • bölge senfoni orkestrası bursa’ da faaliyet göstermekte
    • 3. yıldır gerçekleştirilen sinema festivali bu yıldan itibaren uluslararası boyut kazanacak
    • kültürel ve sanatsal mekanları
    • ahmet v. paşa tiyatrosu
    • açikhava tiyatrosu
    • akbank sanat galerisi
    • buyukşehir belediye sanat galerisi
    • devlet güzel sanatlar galerisi
    • osmangazi belediyesi sanat galerisi
    • bursa tayyare kültür merkezi (tkm)
    • tömer sanat galerisi
    • radyo s sanatlar galerisi
    • bursa kültür sanat ve turizm vakfi
    • osmangazi belediye kültür merkezi
    • evrensel kültür merkezi
    • uludağ üniversitesi kültür merkezi
    • uğur mumcu kültür merkezi
    • tiyatro grupları
    • ahmet vefik paşa tiyatrosu
    • bursa fetih günleri
    • bursa kurtuluş şenliği
    • uluslararasi bursa çocuk ve gençlik tiyatrolari festivali
    • avrupa filmleri festivali
    • bursa fotoğraf günleri
    • uluslararasi bursa karagöz gölge oyunlari festivali
    • bursa kisa film günleri,..
    • bursa edebiyat günleri
    • bursa’nın değerleri ( zeki müren,cemal nadir güler vb. )

    zeki müren
    (1931-1996) türk sanat müziği bestecisi ve ses sanatçısıdır. türk müziğinin sembol isimlerindendir. "sanat güneşi" olarak anılan sanatçı türk müziğine birçok eser kazandırmıştır.

    ilhan irem
    (1955) türk pop müziğinin ünlü bir sesi ve bestecisidir. yurt içinde ve dışında bir çok yarışmada türkiye'yi temsil etmiştir.

    nezihe meriç
    (1923) çağdaş türk edebiyatı kadın yazarlarındandır.

    pınar kür
    (1943) çağdaş türk edebiyatı kadın yazarlarındandır. eserlerinden bazıları; küçük oyuncu, yarın yarın

    ibrahim balaban
    ibrahim balaban (1921) nazım hikmet'ten resim yapmayı öğrenmiş ünlü bir ressamdır.

    caius arbiter petronius
    ms.54-68 bithynia valiliği yapmıştır. ilk erotik hiciv eseri olan satyricon'ın yazarıdır.

    dion khrysostomos
    (ms.40) prusa'da doğmuş ünlü bir hatip ve hitabet öğretmenidir. 80 adet konuşması günümüze kadar ulaşmıştır.

    sabiha gökçen
    (1913-2002) türkiye'nin ilk kadın pilotudur. ulu önder atatürk'ün manevi kızıdır.

    behice boran
    (1910-1987) türkiye işçi partisi liderlerindendir. 1980'de yurtdışına çıkmak zorunda kaldı. 77 yaşında bürüksel'de öldü.

    ihsan sabri çağlayangil
    politikada önemli bir yeri olan çağlayangil, uzun yıllar bursa milletvekilliği yaptı. fahri korutürk'ten sonra cumhurbaşkanlığına vekalet etti. 1993'te ankara'da öldü.

    celal bayar
    (1883-1986) birinci t.b.m.m'de milletvekili olarak görev almıştır. türkiye cumhuriyeti'nin başbakanlığı ve 3. cumhurbaşkanlığı görevleriyle birlikte türk siyasi hayatında önemli bir yeri vardır. yüz üç yaşında ölen celal bayar doğduğu yer olan gemlik 'e bağlı umurbey köyündeki anıt mezarda yatmaktadır. doğduğu ev müze olarak kullanılmaktadır.

    cemal nadir güler
    (1902-1947) türkiye'nin ilk modern karikatüristidir. ilk eseri 1926'da basılmıştır.1928'den itibaren akşam ve cumhuriyet gibi günlük gazetelerde karikatürleri yayınlanmıştır. karakterleri siyah ve beyaz gibi zıt özelliklere sahip kişiliklerdir. en önemli tiplemesi amca bey' dir.

    procopios
    (ms.6.yy) prusa'da doğmuştur. imparator justinyen'in tarihçisidir. tarihi detayları olduğu gibi değil imparatorun istediği şekliyle yazmak zorunda kalmıştır. 1623'de vatikan'da bir kütüphaneci procopios'un "historia arcana (gizli tarih)" adlı kitabını bulmuştur. procopios bu kitabında gerçeği ve imparatorla imparatoriçenin kötü olaylarını anlatmaktadır.

    plinius gaecilius secundus
    (ms. i.yy) roma imparatoru traianus döneminde bithynia valiliği yapmıştır. bıraktığı mektup ve yazılar sayesinde o döneme ışık tutan bilgiler elde edilmiştir.

    ismail hakkı bursalı
    türk şairi ve yazarı (aydos 1653 - bursa 1725) bursa'da osman fazlının onayıyla celvedi tekkesine şeh oldu 1722 de bütün kitaplarını bağışlayarak bir kütüphane kurdu. (cami muhammedi) ve bir tekke yaptırarak son yıllarını kitap yazmakla geçirdi bursalı ismail hakkı usta hattatlığının yanı sıra tasavvuf islam felsefesi ahlak ve tefsirle ilgili manzum ve düzyazı yüzden çok yapıt bırakmıştır. yapıtlarında aklın tek başına gerçeğe ulaşamayacağını kesin bilginin tanrıya özgü olduğunu ileri sürerek, bilim ve tanrıya özdeşleştirmiş, bilime tanrı aşkıyla ulaşabileceğini ileri sürmüştür şiirlerinin çoğu yunus' a naziredir. yada yunus tarzını işler.

    bursalı mehmet tahir
    türk yazarı (bursa 1861 - istanbul 1924) meşrutiyette bursa millet vekili seçildi 2.dönemde siyasetten ayrıldı ve kendini edebiyat tarihi araştırmalarına verdi. bursalı mehmet tahir biyografi ve bibliyografi alanında yapıtlar veren bir araştırmacı olarak bilinir.

    şefik bursalı
    türk ressamı (bursa 1903 - ankara 1990) istanbul devlet güzel sanatlar akademisinde ibrahim çallı atölyesinde çalışan şefik bursalı avrupa yarışmasında birincilik aldı (1930). konya'da resim öğretmenliği yaptı devlet güzel sanatlar akademisinde öğretim üyeliğine atandı (1938), yapıtlarında doğal görünümlerini işledi devlet resim ve heykel sergisinde ikincilik ödülü (1967), kültür ve sanat bakanlığı kültür ve sanat büyük ödülü (1986) aldı.

    müzeyyen senar
    türk müziğinin eşsiz yorumcularından olan sanatçı müzik dünyasına bir çok değerli ses kazandırmıştır. genç yaşında kazandığı şöhreti günümüze kadar sürekli artarak gelmiştir.

    4-bursa eserleri ve kültürel mirasıyla “tarih kentidir”
    • bursa anadolu arabaları müzesi
    • kent müzesi
    • etnografya müzesi
    • atatürk müzesi
    • cumalıkızık projesi
    • bursa kent müzesi
    • karagöz tiplemesinin bursa’ ya ait olması
    • tarihi eserleri (camiler, hanlar, hamamlar, kale ve kapılar,türbeler ve arkeoloji)
    • kent katı atık depolama sahası işletimi
    • cumalıkızık koruma yaşatma projesi
    • umurbey bilgi parkı ve gençlik merkezi
    • hünkar köşkü (atatürk köşkü) restorasyonu
    • tarihi mezarlıklar çevre düzenleme projeleri
    • atatürk-altıparmak caddesi sıhhileştirme projesi
    • bursa kültürpark ve çevresi planlama ve tasarım yarışması
    • eski cephanelik mevkii doğa parkı mimari ve peyzaj avan projesi
    • zümrütevler kestane koruluğu ve dinlenme alanı peyzaj projesi
    • yücelkent karşısı çocuk oyun ve dinlenme parkı peyzaj projesi
    • nilüfer vadisi doğa parkı ii. etap projesi
    • isabey mahallesi çocuk oyun ve dinlenme parkı
    • ziraat mesire alanı peyzaj projesi

    • paşalar memeli hayvan fosil yataği
    • roma tiyatrosu kazisi
    • ilipinar kazisi
    • iznik çini firinlari kazisi
    • büyükorhan kilisesi

    • bursa kalesi
    • iznik kalesi
    • kestel kalesi
    • kite kalesi
    • yer kapi
    • pinarbaşi kapisi
    • zindan kapi
    • kaplicalar kapisi
    • istanbul kapisi
    • lefke kapisi
    • yenişehir kapisi

    • ayasofya kilisesi (h.sophia) iznik
    • aydinpinar köyü kilisesi (mudanya)
    • çamlica köyü kilisesi (karacabey)
    • çatalağil kilisesi (demirtaş)
    • dereköy kilisesi (mudanya)
    • eski karaağaç köyü kilisesi (karacabey)
    • fransiz kilisesi
    • h.georgios kilisesi (gölyazi)
    • harmanli köyü kilisesi (karacabey)
    • iznik kilisesi (iznik)
    • zoimesis tes theotokos (iznik)
    • aziz tryphonos kilisesi (iznik)
    • karakoca köyü kilisesi (karacabey)
    • koimesis tes theotokos (demirtaş)
    • h.konstantinos (helena) kilisesi (göl yazi)
    • kumyaka kilisesi (mudanya)
    • michael taxiarches kilisesi (demirtaş)
    • mudanya kilisesi (mudanya)
    • theodoros kilisesi (çali)
    • roma tiyatrosu - iznik

    • abdal camii
    • ahmet dai camii
    • ahmet paşa fenari camii
    • alaaddin camii
    • ali paşa camii
    • ali paşa camii (gemlik)
    • altiparmak camii
    • araplar camii
    • arap mehmed camii
    • ayasofya camii (h.sophia kilisesi-iznik)
    • ayaz köyü camii (m.k.paşa)
    • aynali (çapraz) (hocatabip) camii
    • baba sultan camii (gürsu)
    • balikpazari camii (gemlik)
    • başçi ibrahim camii
    • beyazit paşa camii
    • bedrettin (hafsa sultan) camii
    • beşikçiler camii
    • cumalikizik camii
    • daye hatun (taya kadin) camii
    • demirtaş (timurtaş) camii
    • duhtter-i şerif (fişkirik) camii
    • emir sultan camii
    • ertuğrul camii
    • eski camii (karacabey)
    • eşrefzade camii (iznik)
    • fatih camii: (mudanya)
    • gencali köyü camii (gemlik)
    • haci ali paşa camii (gemlik)
    • hacilar camii
    • halilağa camii (mudanya)
    • hamzabey camii
    • hasanbey camii (mudanya)
    • ibni bezzaz camii
    • ibrahim paşa camii
    • ivaz paşa camii
    • kavakli camii
    • kayan camii
    • kiremitçi camii
    • kurşunlu camii (karacabey)
    • mahmut çelebi camii (iznik)
    • molla fenari camii
    • muradiye (2.murat) camii
    • namazgah yani camii
    • nalbantoğlu camii
    • omur(umur) bey camii
    • orhan bey camii
    • orhan bey camii
    • orhan gazi camii (yenişehir)
    • piremir camii
    • selimiye camii
    • selimzade camii
    • setbaşi(karaçelebi) camii
    • somuncu baba (şeyh hamid ) ( ayazma) camii
    • şehadet ( kale) ( saray) camii
    • şekerhoca camii
    • şerefüddin paşa camii
    • şeyh müftü camii ( m.kemalpaşa)
    • şible (şibli) camii
    • teke-i atik camii (mudanya)
    • tuzpazari camii
    • ulucami(cami kebir)
    • ulucamii(karacabey)
    • üç kuzular camii
    • üftade camii
    • veled-i veziri camii
    • yerkapi (bab-i zemin ) (kara ali ) camii
    • yeşil camii (iznik)
    • yeşil camii ( bursa)
    • yildirim camii
    • yiğit cedid camii
    • yiğit köhne camii
    • acem reis (arab dede) mescidi
    • akbiyik (veled-i harir) mescidi
    • alacahirka mescidi
    • alanyeri (ismail hakki) mescidi
    • azeb bey mescidi
    • çakirağa (mecnun dede) mescidi
    • çukur mahalle mescidi
    • davut paşa mescidi
    • ebu ishak mescidi
    • güngörmez mescidi
    • haci mehmed ağa mescidi (mudanya)
    • haci özbek mescidi(iznik)
    • haci sevinç mescidi
    • haci seyfettin (seyfuddin) mescidi
    • imaret-i isabey mescidi
    • reyhan (acemler) mescidi
    • selçuk hatun mescidi
    • tahtali mescid
    • veled-i yaniç mescidi
    • yeni kaplica mescidi

    • abdüllatif kutsi türbesi
    • ahmed paşa türbesi
    • akbiyik türbesi
    • azeb bey türbesi
    • çobanbey türbesi
    • ebu ishak türbesi
    • emir sultan türbesi
    • gazi timurtaş türbesi
    • halil hayreddin ve ali paşa türbesi (iznik)
    • hamzabey türbesi
    • hatice sultan türbesi
    • hatuniye türbesi
    • ibrahim paşa türbesi (iznik)
    • kara mustafa paşa türbesi
    • kirgizlar türbesi (iznik)
    • mükrime hatun türbesi
    • okçu baba türbesi
    • omur (umur) bey türbesi
    • orhan gazi türbesi
    • osmangazi türbesi
    • süleyman çelebi türbesi
    • şahin (şahan) baba türbesi (keles)
    • şehzade mahmut türbesi
    • şehzade mustafa (mustafa-i cedid) türbesi
    • şehzade mustafa (ahmet) (cem sultan) türbesi
    • şirin hatun türbesi
    • üç kuzular türbesi
    • yakup çelebi türbesi (iznik)
    • yeşil (çelebi sultan mehmet) türbesi
    • yildirim bayezid türbesi

    • lala şahin paşa (hisar) medresedi
    • muradiye medresesi
    • süleyman paşa medresesi (iznik)
    • vaiziye (mahkeme) medresesi
    • yeşil (sultan) medresesi

    • baba sultan hamami (gürsu)
    • cikcik (gir çik) hamami
    • çekirge hamami
    • davut paşa (bat pazari )hamami
    • demirtaş (timurtaş) hamami
    • emir sultan hamami
    • eski yeni (ördekli) hamami
    • eyne bey hamami
    • haci hamza hamami (iznik)
    • hançerli hamami
    • haydarhane hamami
    • horhor hamami
    • incirli hamami
    • büyük hamam (iznik )
    • kayan (kaygan) hamami
    • keçeli hamami
    • mahkeme (ibrahim paşa) hamami
    • muradiye hamami
    • nalincilar (tahil) hamami
    • nasuh paşa hamami
    • omur (umur) bey hamami
    • orhanbey hamami
    • orhangazi hamami
    • orhangazi hamami (iznik)
    • perşembe (kadi / hamam-i atik) hamami
    • reyhan hamami
    • servinaz hamami
    • şengül hamami
    • tahir ağa hamami (mudanya)
    • tavuk pazari hamami
    • yahudiler hamami
    • yakup bey hamami (keles)
    • yeşil hamami
    • yildirim hamami
    • bali bey hani
    • emir (bey) han
    • eski yeni (tahil) han
    • hoca tursun hani (gürsu)
    • geyve (haci ivaz -payigah ) hani
    • ipek han (arabacilar)
    • koza han
    • pirinç han
    • tuz hani

    • abdal köprüsü
    • cilimboz köprüsü
    • demirtaş köprüsü
    • irgandi köprüsü
    • meydancik (geredeli) köprüsü
    • setbaşi köprüsü
    • tatarlar köprüsü

    vakifbahçe (çekirge) kaplicasi
    bademli bahçe kaplicasi
    dümbüldek kaplicasi
    gemlik (terme) kaplicasi
    armutlu kaplicasi
    oylat kaplicasi
    ağaçhisar kaplicasi
    sadağ kaplicasi
    çitli maden suyu
    mineviz madensuyu
    akarca madensuyu
    • cumalıkızık doğa parkı
    uludağ'ın kuzey yamaçlarında birbiri ardına sıralanan yedi "kızık" köyünün bulunduğu bilinmektedir: hamamlıkızık, cumalıkızık, fidyekızık, derekızık, dallıkızık, bayındırkızık ve değirmenlikızık.. orhangazi'nin bursa'nın fethi öncesi lojistik destek sağlamak amacıyla kurulmasını istediği yolunda günümüze kadar uzanan rivayetlere göre kurulmuş olan bu köyler, birbirlerinden farklı özellikleriyle ayrılmaktadırlar.

    1920-22 yıllarındaki yunan işgalinden tesadüf eseri yanmadan kurtulan cumalıkızık köyü en eski osmanlı kırsal mimari örneklerini bugün de yaşatmaktadır. geçmişi 1300'lü yıllara uzanan cumalıkızık'ın, köy muhtarlığındaki 1685 tarihli vakfiye belgesine göre orhangazi vakfiyesine bağlı olduğu ifade edilmektedir (ek 1).

    cumalıkızık geçimini topraktan sağlayan diğer yerleşimler gibi su kaynakları bakımından zengin, verimli topraklar üzerinde kuruludur. bursa'yı ankara'ya bağlayan yolun 10.km.'sinden sonra, sağa uludağ yamaçlarına doğru 3 km. içeride, denizden 340 m. yukarıda, tarihsel dokusunu koruyan bir osmanlı vakıf köyüdür. (f 1). köye eski mezarlık duvarlarının arasından geçilerek girilir. asfalt yol, mezarlık başında taş döşeme ile değişik atmosfere sokar. mezarlıktan sonra köy giriş meydanına ulaşılır. meydanın üç yanı konutlar, diğer yanı ise ilkokul ve mezarlık ile çevrilidir (f 2). meydanda 2 anıtsal çınar ağacı bulunmaktadır. yedi mahalleden oluşan köyün belli bir planı yoktur. eğrek, okul, orta, hamam, dere, değirmenyeri, köyüstü mahalleleri vardır. toplayıcı merkez, cami ve kahvelerin bulunduğu orta mahalledir. buradaki cami merkez konumunda olup, evler bu merkez etrafında ihtiyaç oldukça birbirine bitişik şekilde yapılmıştır (f 3). camiye ulaşımın en rahat olacağı şekilde biçimlenen sokaklar karmaşık ve sadece at arabalarının geçebileceği genişliktedir. orta mahalle etrafında oluşan en eski yerleşim bölgeleri hamam ve eğrek mahalleleridir.

    sokaklar soğuk ve yağışlı hava ile eğime göre şekillendiği için dar ve kıvrımlıdır. genişlikler insan ve yük taşıyan hayvanlara göre belirlenmiş olup, genellikle 2-2.5 m. kadardır. cin aralığı denilen 55-60 cm. genişliğinde, sadece bir insanın geçebileceği bir geçit vardır ve köylüler tarafından şeytan çıkmazı olarak da adlandırılmıştır.

    cumalıkızık köyünde üstten bakınca neredeyse görünmeyen sokaklar (f 6), ortaya doğru eğimli düz taşlardan yapılarak, evlerin giriş kısımlarının yağmur sularından korunması sağlanmıştır. ayrıca evlerin saçaklarının geniş tutulmasıyla yağışlı havalarda sokakların kuru kalması sağlanmaktadır. uludağ'dan gelen su, eğimli köyde sokak ortalarından akarak, köy girişindeki mazgalda toplanıp, buradan kanallar ile köy bahçelerinin sulanması sağlanmaktadır (f 7).

    sokaklar birbirini dik kesmezler, çıkmaz sokaklar da vardır. birkaç sokağın kesiştiği yerlerde küçük meydanlar oluşur.

    sokaklarda ağaç olmamasına rağmen, hemen her evin sokağa bakan cephesinde asma vardır. pencerelerinde de yöre bitkilerinden küpeli çiçekleri saksıları dizilidir. bahçelerde ağaç ve yeşillik olduğundan köye uzaktan bakıldığında uludağ yamaçlarında yemyeşil görünür.

    yerleşim alanı yaklaşık 15 ha. olan köyde 270 adet ev bulunmaktadır. köyde 57 adet sivil mimarlık örneği yapı, 2 anıtsal yapı (cami ve hamam), 2 anıtsal çınar olmak üzere 61 adet tescilli eser yer almaktadır.

    cumalıkızık camisinin inşa tarihi ile ilgili olarak elde kesin bilgi yoktur. ancak köyde 1300'lü yıllardan itibaren bir cami bulunduğu söylenmektedir. vakıflar bölge müdürlüğü'nün yayınladığı bir kitapta mevcut caminin (f 8) 300 yıllık olduğu belirtilmekte olup, buradan eski caminin yerine yeni bir caminin yapılmış olabileceği anlaşılmaktadır.

    caminin saçak altı süslemeli ahşap kaplamadandır. ayrıca batı giriş kapısının üzerinde dikdötgen çerçeveler içinde kalem işi cami tasviri yer alır. eskiden yarısı okul olan cami binasının 1916 yılında yapılan değişikliklerle ara duvarı kaldırılarak tek mekan oluşturulmuştur. minaresi 1973 yılında yapılmıştır.

    caminin doğu cephesinde, merdivenlerin altındaki nişte yer alan çeşmenin üzerinde yer alan kitabeden 1898-99 yıllarında inşa edildiği ve zehra hanım vakfına ait olduğu anlaşılmaktadır (f 10).

    köyün girişindeki meydandan merkeze doğru yunus aralığı'ndan devam edildiğinde, sağda tarihi hamam yapısı görünür. hamam, 1983 yılında bursa vakıflar bölge müdürlüğü tarafından, mimar mithat-engin kırayoğlu'nun projesiyle restore edilmiştir (f 9).

    köyde kahve meydanında iki de şadırvan vardır. bunlardan birisi caminin batı kapısının karşısında bulunan kahvenin önündedir. üzerindeki kitabede 1912 yılı yazdığı görülmektedir. diğer şadırvan ise kahve, etnografik ürün ünitesi ve kooperatif yapısının olduğu bahçenin ortasındadır, kitabesi yoktur.

    cumalıkızık evleri geleneksel malzeme olan taş üzerine ahşap çatkı içi kerpiç dolgu yapılardır. yeni yapılarda kerpiç yerine tuğla kullanılmıştır. sarı, beyaz, mavi, mor renklerle boyalı evlerin çatıları alaturka kiremitle örtülüdür. organik yerleşmeye uygun olarak köşe dönüşleri pahlı olan evler farklı dönemlerde, farklı üslupların özelliklerine göre yapılmıştır (f 4). evlerin ne kadar eski oldukları pek belirgin değildir. köyde bulunan 10-12 kadar tepe pencereli ev iii. selim dönemi özellikleri göstermektedir.

    evler 2 ya da 3 katlı olup , genellikle iki kanatlı bir kapıyla avluya geçiş sağlanmaktadır. ahşap hatıllı kaba yotu taş duvar ile sınırlı avlunun zemini toprak veya kayrak taşıdır. zemin katta çoğunlukla kiler, ahır ve tuvalet, üst katlarda odalar yer almaktadır (f 5). ikinci katlar evin kışlık, üçüncü katlar ise yazlık bölümüdür. evlerin giriş kat cephelerinde mahremiyet açısından dışa açılan pencere olmayıp, üst katlarda yapı cumbalar ile sokağa taşmakta, pencereleri kafesler süslemektedir. çoğu evin penceresinden bakıldığında sokağın sonunu görmek mümkündür. her evde bir baş oda sokaktan da algılanmakta, bazı evlerde işlemeli tavana sahiptir.

    cumalıkızık konutlarında odanın kuruluşunda çıkıntı yapan tek öğe ocaktır. ocaklar türk evi odasının planlamasını etkileyen en önemli elemanlardandır. odadaki oturma sekisi ocağa yönlendirilir. ocakların üst kısmı genellikle piramidal bir örtü ile kapatılmış olup ahşap ve alçıyla kurulmuşlardır. bu örtü üzerinde genellikle kandillikler yer almaktadır. ocakların iki yanında ise odunların konulması için tembellik adı verilen nişler bulunur. ocağın yaşmak kısmı değişik formlarda biçimlendirilerek oda süslemesi zenginleştirilmiştir.

    köydeki ocakların çoğu fonksiyonlarını yitirdikleri için önlerine duvar örülerek kapatılmışlardır. günümüze kalanların çoğu da harap durumdadır.

    odalardaki önemli yapı öğelerinden biri de kapı, pencere ve dolapların üst sınırlarını belirleyen ahşap raf silmesidir. odalar yerine göre sokağa, meydana ve camiye yönlendirilmişlerdir. yapı içine, denetimli mekanlara doğru düzenlenmiş örnekler de vardır. yörenin soğuk ve yağışlı iklimine karşı, daha iyi korunmuş ve daha kolay ısıtılabilen "kışlık odalar" yapının uygun yerine konulmuş olup, pencereleri ve kapıları daha küçüktür. ara kat şeklinde biçimlenen bu odalarda yükseklik azaltılmış, ısıdan kazanç sağlamak maksadıyla ahır üzerinde yer seçmişlerdir.odalar yaşayanların bütün günlük gereksinimlerini karşılayacak şekilde tasarlanmıştır. yıkanma işlemi için dolabın yapısı içinde gusülhane adıyla bir bölüm kurulmuştur.

    yapıların üst kat yükseklikleri zemin kata göre oldukça düşüktür. en eski yapılarda zemin kat yüksekliğinin daha düşük olduğu görülmektedir. yapıların üst katında yer alan odalara ışık sağlamak ve odayı daha güzel göstermek için renkli camlarla bezenmiş tepe pencerelerine de çokça yer verilmiştir. bu tarz revzen pencerelere türk evlerinde 17.yy'ın ikinci yarısında rastlanmaktadır.

    oda kapılarının hepsi dış sofalı plan tipine uygun olarak sofaya geçişi sağlar ve hepsinde eşik bulunmaktadır. oda kapıları genellikle aynalıdır. döşeme ve tavan kaplamaları ahşap olup fazla süslemelere yer verilmemiştir.

    konutlar genellikle 2-3 katlı olup, zemin kat genel hizmetlere ayrılmıştır. hayat yapının en hareketli mekanıdır. ahır, samanlık, wc hayat içinde veya çevresinde yer alır. üst kat rutubetten korunmak üzere bu mekanda yer alan ahşap direkler üzerinde yükselmektedir. cumalıkızık köyü yapılarında hayat iklime ve manzaraya göre yönlendirilmiş olup yan duvarları sağırlaştırılmıştır. zemini kayrak taşlarla kaplıdır. hasat zamanı ürün burada istiflenir. ekmek buradaki fırınlarda pişirilir.

    konutlarda kullanılan merdivenler tek kollu ve düzdür. merdivenlerin ilk birkaç basamağı taş olup bu bölüme pabuçluk denir. ayrıca avluda beslenen hayvanların üst kata çıkmalarını önlemek için her evin hayattan başlayan basamağının önünde bir tahta kapı vardır.

    köy üstünden uludağ'a doğru çıkarken, köye 2-3 km. uzaklıkta ihlamurca mevkiinde, bizans kilise kalıntısı tespit edilmiştir. uludağ'ın keşiş dağı olması nedeniyle yakın çevrede de kilise kalıntıları, derelerde köprü kalıntıları bulunmaktadır. alanda dikdörtgen ve daire şeklindeki mekanlardan oluşan taş-tuğla temellere rastlanmıştır. ancak temellerin üstü bitki ve toprakla kaplıdır. köy içinde de bizans yapılarına ait bazı yapı elemanlarına rastlanmaktadır.

    köyün nüfusu geçmişte bugünden daha fazlaydı. 270 olan köydeki evlerin bugün 180-190'ında oturulmaktadır. köyün nüfusu 1940 yıllarında 922 (474 kadın-448 erkek), 1975 yılında 869 (434 kadın-435 erkek), 1998 yılında 580'dir.

    cumalıkızık nüfusunda 1955'ten 1975'e kadar sürekli bir düşüş gözlenmektedir. tarımda makinenin etkin olmadığı zamanlarda yüksek olan nüfus, sanayinin gelişmesi ve ekonomik zorluklar gibi nedenlerle, köylülerin kente göç etmesine neden olmuştur.

    1950'li yıllara kadar ekonomik durumu oldukça iyi olan cumalıkızık köyü'nde o dönemlerde en önemli geçim kaynağını kestane ağaçları oluşturmaktaydı. ancak daha sonra hastalık nedeniyle kestane ağaçlarının kuruması cumalıkızık ekonomisine büyük zarar vermiştir.

    günümüzde köyün en önemli geçim kaynağını bahçe tarımı oluşturmaktadır.köyün oldukça geniş bir alana yayılan verimli toprakları üzerinde her çeşit meyvecilik ( narenciye hariç) ve sebzecilik yapılmaktadır.( mevsimine göre kiraz , çilek , şeftali , vişne , erik , elma , armut , üzüm , frenk üzümü, ayva , fasulye , biber , domates , patlıcan , vb.) önceleri kestane ve şeftali üretimi ön sıradayken , bugün en fazla kiraz üretilmektedir.

    1955 yıllarına kadar köyün büyük kısmında tütün dikimi yapılırken , tütünün getirisinin az olması köylülerin tütüncülükten vazgeçmelerine neden olmuştur.

    cumalıkızık 'ta hayvancılık fazla gelişmemiştir. motorlu araçların da tarıma girmesiyle , taşıma işleri hayvanlar yerine motorlu araçlar ile yapılmaktadır.

    köyde özgün mimari doku korunduğu gibi geleneksel yaşam da devam etmektedir. sünnet , düğün gibi geleneksel törenlerin günümüzde de yaşatıldığı , komşuluk ilişkilerinin eskisi gibi devam ettiği görülmektedir. köyde evlerin perdelerinde kızık motiflerine rastlanmaktadır. mahramiyet olgusunu bugün de koruyan köy kadınlarının geleneksel el becerilerinin (dantel , nakış , dikiş , gözleme ve recel üretimi vb.) de hala korunduğu gözlenmektedir.

    tüm bu özelliklerin yanı sıra ailenin kapalı ekonomisinin şehir ekonomisine dönüşmesi cumalıkızık köyünü de olumsuz olarak etkilemiştir. mimariye de yansıyan bu değişim , iç oylumlu cumalıkızık köy evi plan tipini de değiştirmiştir. aile içinde sosyal statüye göre farklı kotlarda düzenlenmiş yaşayan mahalleri bozulmuş , yeni kullanım gereçlerinin ev içine girmesiyle odalar yeni özellikler kazanmıştır. eski yaşam biçimiyle her türlü eylemin geçtiği bir oda , bugün salon olarak barok tipi mobilyalarla donatılarak kullanılabilmektedir.

    kente olan göç nedeniyle , çoğu yaşlı insanların eline kalan evlerin korunması ve bakımı pek mümkün görünmemektedir. nüfus giderek azalmakta , işgücü kente kaymaktadır.

    köyde özgün mimari doku korunduğu gibi geleneksel yaşam da devam etmektedir. sünnet, düğün gibi geleneksel törenlerin günümüzde de yaşatıldığı, komşuluk ilişkilerinin eskisi gibi devam ettiği görülmektedir. köyde evlerin perdelerinde özgün motifler (küpeli çiçeği motifi gibi) dikkat çekmekte, dantel işlemelerinde kızık motiflerine rastlanmaktadır. mahremiyet olgusunu bugün de koruyan köy kadınlarının geleneksel el becerilerinin (dantel, nakış, dikiş, gözleme ve reçel üretimi vb.) de hala korunduğu gözlenmektedir.

    tüm bu özelliklerin yanı sıra ailenin kapalı ekonomisinin şehir ekonomisine dönüşmesi cumalıkızık köyünü de olumsuz olarak etkilemiştir. mimariye de yansıyan bu değişim, iç oylumlu cumalıkızık köy evi plan tipini de değiştirmiştir. aile içinde sosyal statüye göre farklı kotlarda düzenlenmiş yaşam mahalleri bozulmuş, yeni kullanım gereçlerinin ev içine girmesiyle odalar yeni özellikler kazanmıştır. eski yaşam biçimiyle her türlü eylemin geçtiği bir oda, bugün salon olarak barok tipi mobilyalarla donatılarak kullanılabilmektedir.

    kente olan göç nedeniyle, çoğu yaşlı insanların eline kalan evlerin korunması ve bakımı pek mümkün görünmemektedir. nüfus giderek azalmakta, işgücü kente kaymaktadır.

    evler yasal koruma altına alındıktan sonra , yaptırımı olan kültür politikalarının bulunmamasından dolayı koruma sağlıklı gerçekleştirilmemiştir, ev sahipleri de çözümsüzlükten ve bilinçsizlikten dolayı evlerine tek bir çivi bile çakmamakta , evlerini eskimeye , yok olmaya bırakmaktadır. bu nedenle birçok aile daha iyi bir barınak ve çocuklarına daha iyi eğitim sağlamak için şehre geçmektedir . ayrıca ailelerin kapalı ekonomisinin değişmesiyle , yaşam biçimi de değişmiş , bununla birlikte iç oylumlu cumalıkızık köy evi plan tipi de değişmiştir. aile içindeki sosyal statüye göre farklı kotlarda düzenlenmiş yaşam mahalleri bozulup , yeni kullanım gereçlerinin de yaşama girmesiyle mekanların yeni özellikler kazanması önlenmemiştir . ahşap odalardaki yunmalıklar yerini küvetler , aşhaneler almış , karakteristik ocaklar yok olmaya başlamıştır.

    köy nüfusu giderek azalmış , çoğu yaşlılara kalan evlerin bakımı ve korunması güçleşmiş bu nedenlerle evlerin çoğu harap durumda olup bir kısımda yıkılmıştır.

    köyün korunabilmesi için 1998 yılı başındaki köye artı gelir sağlayacak ekonomik - kültürel - doğal sürekliliği sağlayacak model geliştirilmektedir.

    yakın çevresinde doğal güzellikleri ve endemik bitkileri barındırmaktadır. bursa ovasına hakim manzarası olan cumalıkızık ankara yolunu bağlayan kıvrımlı yol üzerinde 1997 yılında bursa büyükşehir belediyesi desteğiyle piknik alanı inşa edilmiş , köy kooperatifi tarafından işletilmektedir. köyün çok değerli kaynak suyu da piknik alanıda aktarılmakta , köye ekonomik girdi sağlayacak işletme modelinin oluşturulmasını beklemektedir.

    cumalıkızık'ın bir başka özelliği de doğal zenginliğidir. endemik bitki çeşitliliği , iklimi , uludağ zirvesine ulaşılırlığı ve yakın çevre doğa yürüyüş alanları , dereleri ile cumalıkızık'ın cekiçiliği artmaktadır.

    bursa'ya bir mahalle olacak kadar yakın , aynı zamanda uludağ'ın eteğinde doğal güzelliğiyle kentin karmaşasından çok uzakta.

    cumalıkızık sahip olduğu tarihi - kültürel - arkeolojik - doğal özellikleriyle hem yerel hem de ulusal ölçekte büyük önem taşıyan bir yerleşmedir.




    • tophane yamaçları düzenleme ve altgeçit projesi
    • tarihi hanlar projesi
    • tarihi yaya yolu projesi



    5-bursa “ çok kültürlü bir kenttir”
    • yahudi havrası
    • yahudilik
    • hristiyan kilisesi
    • balkan şöleni
    • yörük festivali
    • kültürpark ve diğer sosyal hizmetler
    • aşevi etkinliği
    • milli bayram şölenleri
    • yöresel yemekleri – mutfağı

    6-bursa “eğitim ve öğrenci kentidir”
    • uludağ üniversitesi ve etkinlikleri
    • şehir kütüphanesi
    • öğrenci değişim etkinlikleri
    • kent gönüllüleri gençlik kampı
    • dünya gönüllüleri gençlik kulubü

    7-bursa bir avrupa ve dünya kentidir
    • avrupa ödülü almış kentler birliği üyesi (2002 asamblesi bursa’ da yapıldı)
    • sağlıklı kentler üyesi
    • güney avrupa stage & mosaic ii ‘ de türkiye’ yi temsil ediyor
    • güneya afrika “sürdürülebilir kalkınma” assamblesinde temsil
    • kardeş kentler ve onlarla birlikte yapılan ortak faaliyetler
    • darmstadt -almanya bursa 7 temmuz 1971 137.000
    • sarayevo -bosna hersek - bursa 30 haziran 1972 520.000
    • multan- pakistan bursa 24 şubat 1975 358.000
    • oulu finlandiya bursa 7 temmuz 1979 160.000
    • tiffin a.b.d. tiffin mayıs 1983 20.000
    • kairouan tunus kairouan 26 aralık 1987 120.000
    • denizli türkiye denizli 4 şubat 1988 350.000
    • lefkoşa kuzey kibris türk cumh. lefkoşa 17 aralık 1990 35.000
    • anshan çin halk cumhuriyeti bursa 8 kasım 1991 3.305.000
    • bitola/manastır makedonya cumhuriyeti bitola 3 kasım 1996 84.000
    • herzliya israil bursa 15 ağustos 1997 100.000
    • çadır lunga özerk gagoğuz yeri, moldova cum. bursa 23 eylül 1997 30.000
    • kızılorda kazakistan kızılorda 4 ekim 1997 162.000
    • mascara cezayir mascara 25 mayıs 1998 37.000
    • kulmbach almanya bursa 29 ekim 1998 28.000
    • plevne bulgaristan bursa 30 ekim 1998 157.000
    • plovdiv/filibe bulgaristan bursa 03 aralık 1998 350.000
    • tiran arnavutluk bursa 15 aralık 1998 450.000
    • iula
    • international union of local authorities - 1992
    • uluslararası yerel yönetimler birliği

    • iula emme
    • iula- eastern mediterranean and middle-east - 1992
    • doğu akdeniz ve ortadoğu uluslararası yerel yönetimler birliği

    • iclei
    • international council for environmental initiatives - 1995
    • uluslararası yerel çevresel girişimler konseyi

    • oicc
    • organization of islamic capitals and cities - 1989
    • islam kentleri ve başkentleri organizasyonu

    • wald
    • world academy of local authority and democrasy - 1996
    • dünya yerel yönetimler ve demokrasi akademisi

    • undp
    • united nations development programme - 1997
    • birleşmiş milletler kalkınma programı

    • acr
    • association of cities for recycling - 1997
    • geri dönüşüm için şehirler birliği

    • associations of towns awarded the europa prize - 1991
    • avrupa ödülü kazanmış şehirler birliği

    • world conference of mayors for peace through inter-city solidarity - 1997
    • şehirleri dayanışma yoluyla barış için belediye başkanları dünya konferansı organizasyonu

    • who
    • world health organization - healthy cities project - 2000
    • dünya sağlık örgütü - sağlıklı şehirler projesi

    • eaza
    • european association of zoos and aquaria (aday)
    • hayvanat bahçeleri ve akvaryumlar avrupa birliği



    • ii. ulusal kuruluşlar
    • marmara belediyeler birliği - 1975
    • ege belediyeler birliği - 1986
    • türk belediyecilik derneği
    • tarihi kentler birliği – 2001
    • sağlıklı kentler birliği – 2001

    16) bursadenilince aklıma hemen yeşil geliyor ve zeki muren.

  2. Gündelik Sözlük

Sözlük