Harfe Göre : a b c ç d e f g h ı i j k l m n o ö p r s ş t u ü v y z 0 1 2 3 4 5 6 7 8 9
Sözlük
  1. kutadgu bilig - gündelik anlamları...

    Online Gündelik - Türkçe Sözlük

    kutadgu bilig

    1) mutluluk veren anlamında kullanılır.

    2) balasagun'lu yusuf hac hacip tarafindan, mesnevi tarzinda yazilan ve bugün hala ıslami türk edebiyati'nin ilk yazili eserlerinden biri olan yapit.

    "kutlu bilgi" anlamina gelir. iyi bir devlet yonetiminin nasil olmasi gerektigine dair bilgiler veren felsefi bir eserdir. 1069-1070'te dogu türkistan'daki kasgar sehrinde tamamlanmis ve dogu karahanli hükümdari tavgaç ulug bugra kara han ebu ali hasan bin arslan'a sunulmustur

    3) kutadgu bilig'den gunumuz turkcesine uyarlanmis bazi deyisler soyledir:



    akil senin için iyi ve yeminli bir dosttur. bilgi senin için çok merhametli bir kardestir.

    allah'a sigin, onun emrine itaatsizlik etme!

    akil süsü dil, dil süsü sözdür. ınsanin süsü yüz, yüzün süsü gözdür. ınsan sözünü dil dili ile söyler; sözü iyi olursa, yüzü parlar.

    allah'tan ne gelirse ona râzi ol!

    anlayis ve bilgi çok iyi seydir; eger bulursan, onlari kullan ve uçup göge çik.

    bir insan bütün dünyaya tamamen sahip olsa bile, sonunda dünya kalir; onun kismetine ancak iki top bez düser.

    bu dünya renkli bir gölge gibidir, onun pesine düsersen kaçar; sen kaçarsan o seni kovalar..

    bu dünyanin kusuru bin, meziyeti ise birdir. ınsan bunu nasil geçirirse, o öyle geçer.

    bütün halka içten gelen merhamet göster.

    bütün iyilikler bilginin faydasidir. bilgi ile göge dahi yol bulunur.

    büyüklük taslayan, kibirli ve küstah adam, tatsiz ve sevimsiz olur; kibirli insanin itibari günden güne azalir.

    eger kendine candan bagli birisini ariyorsan, sözün kisasi, kendinden daha candan birini bulamazsin.

    dâima iyilik yap ki, kendin de iyilik bul.

    dogan ölür, ondan eser olarak söz kalir. sözünü iyi söyle, ölümsüz olursun.

    dünya ve âhireti her ikisini birden elde etmek istersen, su birkaç isi birakma; muktedirsen bunlari mutlaka yerine getir!

    elini uzatarak gökteki yildizlari tutsan ve basin göge degse bile, sonunda sen yine yerdesin.

    ey asil insan! insanligi elinden birakma; insanliga karsi daima insanlikla muamele et.

    ısi adaletle yap, buna gayret et; hiç bir zaman zulüm etme; allah'a kulluk et ve o'nun kapisina yüz sür.

    hangi is olursa olsun, sen onu tatli dille karsila; her iste tatli dil kullanirsan saadet sana baglanir.

    hiç bir iste acele etme, sabirli ol, kendini tut; sabirli insanlar arzularina erisirler.

    diline ve gözüne sahip ol, bogazina dikkat et; az ye, fakat helal ye.

    hangi ise girersen, önce sonunu düsün; sonu düsünülmeyen isler, insana zarar getirir.

    baskasinin zararini isteme, kendin de zarar verme; hep iyilik yap, kendi heva ve heveslerine hakim ol.

    bak, dogan ölür; ondan, eser olarak, söz kalir; sözünü iyi söyle! ölümsüz olursun.

    ınsanin bunca zahmet çekmesi hep bogazi ve sirti içindir; mal toplar, yiyemez; öldükten sonra da vebali altinda kalir.

    ey nimet sahibi olan kimse, sükret. sükredene tanri nimetini artirir.

    ınsan nadir degil, insanlik nadirdir. ınsan az degil, dogruluk azdir.

    ınsanin bunca zahmet çekmesi hep bogazi ve sirti içindir. mal toplar, yiyemez; öldükten sonra da vebali altinda kalir.

    çok mal aç gözlüyü doyurmaz. ecel gelince pisman olur, fakat artik isini yoluna koyamaz.

    akil bir mesaledir. kör için göz, ölü vücut için can, dilsiz için sözdür.

    kötülük edersen, kötülügün karsiligi pismanliktir. elinden gelirse, kötülügün inadina iyilik yap.
    çok dinle fakat az konus. sözü akil ile söyle ve bilgi ile süsle.

    fenalik cahillikten dogar, hastaliklar kötülükler hep ayni noksanliktan ileri gelir. fakat tedavi ile hastalara sifa verilebilir; terbiye ile kötüler iyi edilebilir; okumak yoluyla da bilgisizlere bilgi verilmis olur.

    gönlünü ve dilini dogru tut!

    gurur faydasizdir, o insanlari kendinden sogutur. alçak gönüllülük ise insani yükseltir.

    halka faydali ol, onlara zarar verme!

    her mahlûk kendi nasibini alir. yürüyenler yiyeceklerini ve uçanlar da yemlerini bulurlar.

    her sözü söz diye agzindan çikarma. lüzumlu olan sözü düsünerek ve ihtiyatla söyle.

    her bakimdan tam zengin olmak istersen, kanaatkâr ol. böylece kendi nasibini elde etmis olursun.

    huzur istersen zahmet ile birlikte gelir. sevinç istersen kaygi ile birlikte bulunur.

    ıse acele ile girme, sabir ve teenni ile hareket et. acele yapilmis olan isler yarin pismanlik getirir.

    ınen yükselir, yükselen iner, parlayan söner ve yükselen durur.

    ınsan süsü, yüz; yüzün süsü, göz; aklin süsü, dil; dilin süsü, sözdür.

    ınsan, binlerce yasasa, arzu ettigi seylere kavussa bile, yine dilegi bitmez.

    ınsana insanligi nisbetinde mukabelede bulun. böyle mukabelede bulundugu için, insana insan adi verilmistir.

    ınsani dil kiymetlendirir ve insan onunla saadet bulur. ınsani dil kiymetten düsürür ve insanin dili yüzünden basi gider.

    ınsanlarin seçkini insanliga faydali olan insandir. halk nazarinda muteber kimse, merhametli olan insandir.

    ıyi hareket et, kötülerin zararlarini ortadan kaldir!”

    kara toprak altindaki altin, tastan farksizdir. oradan çikinca, beylerin basinda tug tokasi olur.

    kimin sana biraz emegi geçerse, sen ona karsilik daha fazlasini yapmalisin.

    kötülük degersiz bir sey oldugu için, onu yapan da degersizdir.

    menfaat sandalyeye benzer; basinda tasirsan seni küçültür, ayaginin altina alirsan seni yükseltir.

    öfke ve gazapla ise yaklasma; eger yaklasirsan, ömrü heder edersin.

    söz agizda iken sahibinin esiridir, agizdan çiktiktan sonra sahibi onun esirdir.

    yalniz kendi menfaatini gözeten dosta gönül baglama. fayda görmezse, sana düsman olur, ondan vazgeç.

  2. Gündelik Sözlük

Sözlük