Harfe Göre : a b c ç d e f g h ı i j k l m n o ö p r s ş t u ü v y z 0 1 2 3 4 5 6 7 8 9
Sözlük
  1. paris komunu - gündelik anlamları...

    Online Gündelik - Türkçe Sözlük

    paris komunu

    1) fransiz devrimi geleneklerinin gaz verdigi baskici ortamda, enternasyonal'in paris ve tasra kentlerinde gerceklestirdigi ilerlemeler sonucunda ortaya cikan hareket. 1871 de merkezi hukumete karsi paris'te ilan edilen gecici hukumet bir halk eylemi soucunda olusturuldu ve secime giderek 1,5 ay kadar surecek bir yonetim kurdu. kimilerince diktatorya kabul edilen hukumet secim sonucu olusturulmus bir koalisyondan ibaretti. komunculer mayistaki kanli mudahele sonunda topluca oldurulduler.

    2) bismarck'in fransa'nin katolik alman devletleri üzerindeki denetimini kirmak için 1870 yilinda fransa'ya karsi açtigi savastan sonra 18 mart-28 mayis 1871 tarihleri arasinda paris'te baslayan isci ayaklanmasi sonunda olusturulan komun yonetimidir.

    tarihte kurulan bilinen ilk isci yonetimidir

    ayaklanma ve ondan sonra 21 mart'da yapilan yerel yönetim seçimlerinde devrimciler kazandiklarindan komün yönetimi kuruldu. bu yeni olusturulan yönetim, 1793 fransiz devrim gelenegini sürdüren ve devrimin paris komünü denetiminde olmasini savunan proudhon'cular ve siddet yanlisi bloquiciler'den olusmaktaydi.

    paris komünü bir program yayimladi. buna göre:

    -devlet dine verdigi destegi çekecekmelidir.
    -fransiz cumhuriyet takvimi kullanilmalidir.
    -is saati on saat ile sinirlandirilmalidir

    hükümet birlikleri, komüncülere karsi 21 mayis 1871 tarihinde saldiri baslatti 20 bin komüncü öldürüldü. ayrica 38.000 kisi tutuklandi ve 8.000'e yakin kisi sinir disi edildi.

    hükümet, bunun ardindan elde ettigi güçten, sert yöntemlere basvurdu.

    paris komünü, marksistler tarafindan tarihin ilk sosyalist devrim denemesi olarak kabul edilir.karl marx paris komünü'ne, proletarya diktatörlügü'nün ilk örnegi olarak bakmistir.

    3) 1871 paris komünü kadınların kurtuluşu ve eşitliği için ilk somut adımların atılmasını sağladı. kadın birlikleri, kadınların eğitimi ve çocuk bakım yuvalarının kurulması için özel çaba sarfettiler.ancak komün burjuvazinin cinsiyetçiliğine karşı güçlü bir gelenek yaratma fırsatı bulamadan 72 gün içinde yenildi. barikatları en son terkedenler kadınlar oldu bini aşkın kadın düzene karşı geldiği için idam edildi, hapse attıldı. ıdam edilen kadınların cesetlerini büyük bir coşkuyla seyreden, hapse götürülen kadınlara saldırarak onları döve döve öldürmeye çalışan ise versay’ın burjuva kadınlarıydı.

  2. Gündelik Sözlük

Sözlük